Kỳ11 – Tường đỏ, ngoài tường đỏ

Hậu quả của đại luyện gang thép là nặng nề đau đớn, chỉ hơn 100 ngày ngắn ngủi “nguyên soái gang thép” lên ngôi, một khối lượng lớn nhân lực, vật lực, tài lực đã bị lãng phí. Có một số thiết bị phải vận hành quá tải, hoặc bị làm bừa, nhẹ thì bị hư, nặng thì bị hỏng. Có loại chất lượng sản phẩm thấp đến mức như là phế phẩm, trong 10,73 triệu tấn thép luyện được năm 1958 chỉ có 8 triệu tấn đủ qui cách. Trong 13,96 triệu tấn gang, gang thô sơ là 4,16 triệu tấn, phần lớn thép thô sơ đều lấy phế phẩm để báo số. Luyện gang thô sơ, tiêu hao lớn, giá thành cao, lại phải trợ cấp một khoản tiền lớn nên đã xuất hiện thâm hụt lớn.

30 năm sau. Bạc Nhất Ba người đã tham gia sửa chữa chỉ tiêu thép năm 1958 đã tổng kết “nhảy vọt lớn” lấy “Đại luyện gang thép” làm trung tâm của năm 1958. Ông khẳng định ‘nhảy vọt lớn” có làm cho cơ sở kỹ thuật  vật tư của nhà nước được tăng cường, nhưng đầu tư vào quá lớn, hiệu quả kinh tế rất thấp, dẫn đến nền kinh tế quốc dân bị mất tỷ lệ nghiêm trọng và quản lý xí nghiệp hỗn loạn, trào lưu tư tưởng vô chính phủ lan tràn, nói tóm lại “được không bù mất”.
Bốn tháng sau khi hoàn thành nhiệm vụ 10,70 triệu tấn thép, Mao Trạch Đông đã ngao ngán nói: “Đây không phải là nhảy vọt lớn, đây là phá hoại nhảy vọt lớn”.
Sự thực chứng minh: Quyết sách toàn dân đại luyện gang thép ở Bắc Đới Hà là liều lĩnh.
Năm ngày trước khi  hội nghị Bắc Đới Hà bắt đầu, Nhân dân nhật báo đã đăng câu nói của Mao Trạch Đông ở Lịch Thành: “Vẫn là công xã nhân dân (CXND) tốt”. Từ đó “CXND tốt” truyền khắp nam bắc đất nước, trong ngoài trường thành. Một số tỉnh đã dấy lên phong trào lớn công xã nhân dân. Nhưng do Trung ương còn chưa có văn kiện chính thức về công xã nhân dân, nên lúc đó công xã nhân dân hóa mới ở giai đoạn khởi động, chưa nhanh chóng lan ra khắp nước.
Tuy vậy công xã nhân dân với số lượng chưa nhiều lúc đó đã gây cho Mao Trạch Đông và một số người lãnh đạo trung ương ấn tượng rất sâu: để thực hiện chỉ tiêu tổ chức lại, làm công xã nhân dân “nhảy vọt lớn” năm 1958, nông dân đã phá bỏ ranh giới xã, làng, tổ chức nhà ăn công cộng, vườn trẻ, nhà mẫu giáo, tổ may vá, nhà tắm công cộng, trường học giúp đỡ lẫn nhau, quân sự hóa tổ chức, chiến đấu hóa hành động, tập thể hóa sinh hoạt. Mặt khác công xã nhân dân cũng giải trừ nỗi lo lắng về sau của sức lao động đang hăng hái phấn đấu ở ruộng đồng, lòng hăng hái của mọi người càng lớn, nhảy vọt càng nhanh càng cao! Được mùa lớn vụ hè chẳng phải là điểm thuyết minh đó ư? Sản xuất sang năm muốn nhảy vọt càng lớn, tất phải từ bây giờ bắt đầu xây dựng công xã nhân dân tại nông thôn toàn quốc.
Đó là nhận thức chung của lãnh đạo trung ương đương thời

Hội chợ hàng Việt Nam chất lượng cao
Từ 16/4 đến 21/4/1999, Hội chợ hàng Việt Nam chất lượng cao 99 lần 2 sẽ được tổ chức tại Cung văn hóa lao động hữu hiệu. Hội chợ do Báo Sài Gòn tiếp thị cùng Công ty cổ phần triển lãm – hội chợ quảng cáo Việt Nam đứng ra tổ chức. Hơn 200 sản phẩm chất lượng cao được người tiêu dùng bình chọn sẽ quy tụ ở hội chợ lần này.

Dương Quốc Anh – Sức khỏe & Đời sống/ Bộ Y tế – Hà Nội –  Số 76(888) – Năm 1999